Met de Complete Toolkit koppel je dit model aan uitleg, kant-en-klare templates en een concrete volgende stap.
Vóór 2008 keurden sommige Amerikaanse hypotheekverstrekkers leningen goed zonder het inkomen ook maar te controleren. De sector had zelfs een bijnaam voor de ergste gevallen: NINJA-leningen, voor kredietnemers zonder inkomen, zonder baan en zonder vermogen. Toen de huizenprijzen daalden, gingen die leningen als eerste mis. Ze hadden de meest basale toets van het kredietwezen overgeslagen, de toets waar de 5 Cs of Credit omheen gebouwd zijn.
Wat de 5 Cs of Credit zijn
De 5 Cs zijn een checklist waarmee kredietadviseurs al generaties lang beoordelen of een lener zal terugbetalen. Geen enkele auteur heeft ze bedacht; ze zijn ontstaan in de bankpraktijk en worden nu in bijna elke kredietopleiding onderwezen.
- Character (karakter): de staat van dienst en betrouwbaarheid van de lener. Kredietgeschiedenis, betaalgedrag, ervaring in de branche.
- Capacity (terugbetaalcapaciteit): het vermogen om uit de cashflow terug te betalen. Kredietverstrekkers gebruiken vaak de debt service coverage ratio (DSCR): het geld dat beschikbaar is voor schuldbetalingen, gedeeld door de te betalen bedragen.
- Capital (eigen vermogen): hoeveel eigen geld van de eigenaren in het bedrijf zit. Wie zelf meer inlegt, brengt de bank minder risico.
- Collateral (onderpand): bezittingen die de kredietverstrekker kan opeisen als de lening niet wordt terugbetaald, zoals vastgoed, apparatuur of vorderingen.
- Conditions (omstandigheden): het doel van de lening, de voorwaarden en de stand van de economie en de branche.
Capacity weegt meestal het zwaarst. Onderpand is het vangnet, niet de reden om te lenen. De NINJA-leningen mislukten doordat kredietverstrekkers leunden op stijgende huizenprijzen, het onderpand, en de terugbetaalcapaciteit oversloegen.
Voorbeeld van de 5 Cs: een bakkerij vraagt een lening aan
Een bakkerij met twee winkels wil €150.000 lenen om een derde te openen. De lening kost €30.000 per jaar aan rente en aflossing.
Character: acht jaar in bedrijf, bij een eerdere lening geen enkele betaling gemist.
Capacity: €42.000 per jaar aan cashflow beschikbaar voor schuldbetaling. DSCR = €42.000 ÷ €30.000 = 1,4. Veel kredietverstrekkers willen minstens 1,2 tot 1,25.
Capital: de eigenaren leggen €40.000 eigen geld in voor de inrichting.
Collateral: ovens en apparatuur met een tweedehandswaarde van ongeveer €60.000, plus een persoonlijke garantie.
Conditions: een groeiende wijk, maar hogere prijzen voor meel en energie dan vorig jaar.
Het zwakke punt zijn de omstandigheden: als hogere kosten de beschikbare cashflow terugbrengen tot €36.000, zakt de DSCR naar 1,2. Een goede aanvraag gaat daar al op in voordat de bankier ernaar vraagt.
Visuele one-pager van het model
De one-pager
Gebruik dit beeld als snelle naslag. De kaart in het deck voegt de vragen en de stappen toe om het model op je volgende echte vraag toe te passen.
Zo bereid je een leningaanvraag voor in 30 minuten met de kaart
- Minuut 0 tot 5: omschrijf de lening. Bedrag, doel, looptijd en waarvoor het geld bedoeld is.
- Minuut 5 tot 15: bereken de terugbetaalcapaciteit. De jaarlijkse cashflow die beschikbaar is voor schulden, gedeeld door de jaarlijkse schuldlast. Doe dit voor een normaal jaar en voor een slecht jaar.
- Minuut 15 tot 22: verzamel onderbouwing voor de andere vier Cs. Voor elk één regel en één document: kredietgeschiedenis, eigen inbreng, lijst met bezittingen, vooruitzichten van de markt.
- Minuut 22 tot 27: geef elke C een score van 1 tot 5. Wees strenger voor jezelf dan de bank zal zijn.
- Minuut 27 tot 30: verbeter de laagste score. Meer eigen geld, een kleinere lening, een langere looptijd of extra onderpand.
De kaart legt elke C uit en loopt de stappen door met een voorbeeld. Zo bereid je je voor vóór het gesprek met de bank in plaats van tijdens dat gesprek.
Veelgemaakte fouten met de 5 Cs
- Met het onderpand beginnen. Banken lenen op basis van cashflow. Sterk onderpand redt zelden een zwakke terugbetaalcapaciteit.
- Uitgaan van de beste maand van vorig jaar. Kredietverstrekkers kijken naar een stabiele, herhaalbare cashflow.
- Omstandigheden negeren die je niet in de hand hebt. Laat zien dat je het risico kent en weet wat je doet als het zich voordoet.
- De 5 Cs alleen gebruiken als je zelf leent. Dezelfde bril werkt voor klanten die op rekening willen betalen.
Terugbetaalcapaciteit begint met weten wat je break-evenpunt is: eronder is er helemaal geen geld voor schulden. Voor het onderdeel omstandigheden geeft Porter's Five Forces een gestructureerd beeld van hoeveel druk de bedrijfstak op de marges legt.
Veelgestelde vragen over de 5 Cs of Credit
-
Welke van de 5 Cs is het belangrijkst?
In de meeste gevallen capacity. Een kredietverstrekker wil worden terugbetaald uit de cashflow, niet uit de verkoop van jouw bezittingen.
-
Wat is een goede debt service coverage ratio?
Veel kredietverstrekkers zoeken 1,2 tot 1,25 of hoger. Dan dekt de cashflow de schuldbetalingen met 20 tot 25% ruimte over. De eisen verschillen per bank en sector.
-
Kan ik de 5 Cs gebruiken om mijn eigen klanten te beoordelen?
Ja. Voordat je een grote klant betalingstermijnen aanbiedt, vertellen dezelfde vijf vragen je hoe groot de kans is dat je op tijd wordt betaald.
Goed voorbereid naar de bank
De 5 Cs-kaart maakt van de checklist van de kredietverstrekker jouw voorbereidingslijst, met de stappen en een voorbeeld op één kaart. Met het Google Sheets-template en het Miro-bord geef je elke C een score en houd je de onderbouwing bij elkaar, zodat het gesprek met de bank van feiten uitgaat. De kaart zit bij de andere modellen in het MBA Tools-deck.
